نمایه سازی در پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی

مروری بر اثر مکمل‌های تغذیه‌ای همراه با ورزش بر استرس اکسیداتیو، التهاب و عملکرد متابولیک در افراد دارای اضافه‌وزن
دوره 2، شماره 2، 1405، صفحات 211 - 230
نویسندگان : شیرین خدادادی شیراز* 1
1- کارشناسی ارشد رشته فیزیولوژی ورزشی، گرایش تغذیه ورزشی، دانشکدة تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه گیلان، گیلان، ایران.
چکیده :
اضافه‌وزن و چاقی از مهم‌ترین مشکلات سلامت در جهان امروز محسوب می‌شوند که با افزایش استرس اکسیداتیو، التهاب مزمن درجه پایین و اختلالات متابولیک همراه هستند. این عوامل می‌توانند زمینه‌ساز بروز بیماری‌های قلبی‌عروقی، دیابت نوع ۲ و سایر بیماری‌های مزمن شوند. در سال‌های اخیر، توجه ویژه‌ای به نقش ورزش و مکمل‌های تغذیه‌ای در کنترل این اختلالات شده است، زیرا هر دو مداخله قادرند از طریق مسیرهای فیزیولوژیک و متابولیکی مختلف، وضعیت اکسیداتیو و التهابی بدن را بهبود بخشند. هدف از این مطالعه مروری، بررسی اثر مکمل‌های تغذیه‌ای همراه با ورزش بر استرس اکسیداتیو، التهاب و عملکرد متابولیک در افراد دارای اضافه‌وزن بود. در این پژوهش، مطالعات مرتبط با تأثیر انواع تمرینات ورزشی شامل تمرینات هوازی، مقاومتی و تناوبی شدید، همراه با مکمل‌های تغذیه‌ای مختلف از جمله پلی‌فنول‌ها، چای سبز، امگا ۳، CLA، ویتامین‌ها و سایر ترکیبات آنتی‌اکسیدانی مورد بررسی قرار گرفتند. یافته‌ها نشان داد که ورزش منظم می‌تواند با افزایش ظرفیت آنتی‌اکسیدانی، بهبود عملکرد میتوکندری، کاهش چربی احشایی و افزایش حساسیت انسولینی، موجب بهبود وضعیت متابولیک شود. همچنین مکمل‌های تغذیه‌ای از طریق کاهش تولید گونه‌های فعال اکسیژن، مهار مسیرهای التهابی و تقویت سیستم دفاع آنتی‌اکسیدانی، نقش مؤثری در کاهش آسیب‌های ناشی از اضافه‌وزن دارند. نتایج مطالعات بیانگر آن است که ترکیب ورزش و مکمل‌های تغذیه‌ای در بسیاری از موارد اثرات هم‌افزا داشته و نسبت به هر مداخله به‌تنهایی، کاهش بیشتری در شاخص‌های التهابی و استرس اکسیداتیو و بهبود بیشتری در شاخص‌های متابولیکی ایجاد می‌کند. با این حال، تفاوت در نوع مکمل، شدت تمرین و ویژگی‌های آزمودنی‌ها موجب ناهمگونی در برخی یافته‌ها شده است. در مجموع، به نظر می‌رسد استفاده هم‌زمان از ورزش و مکمل‌های تغذیه‌ای می‌تواند راهبردی مؤثر برای بهبود سلامت متابولیک و کاهش عوارض ناشی از اضافه‌وزن باشد، هرچند انجام پژوهش‌های بیشتر برای تعیین دقیق‌ترین پروتکل‌های مداخله‌ای ضروری است.